Yurtimizda asr bilan yuzlashib, yanada tabarruk va g'animat bo'lib borayotgan otaxonu onaxonlarni bugun tirik tarixga qiyoslash mumkin. Bugun ushbu nuroniylarni nafaqat yo'qlash va hollaridan xabar olish, balki ular bilan dildan suhbat qurish, hayot yo'llari va yillarini tarixga muhrlash yanada xayrli amallardandir. Negaki, ularning ko'rgan-kechirganlari, boshdan kechirgan sinovlari va ulardan sog'-omon, sabot va matonat bilan chiqish yo'lidagi sa'y-harakatlari barchamiz uchun hayot kitobi bo'lib xizmat qiladi. Ulardan o'rganamiz va tajribalarini amalda qo'llaymiz.
Toshkent viloyati Zangiota tumani “Shodlik” mahallasi Inoq ko'chasida 7 farzand, 23 nevara, 48 evara va 16 chevarali piru badavlat onaxon — Mavluda aya Kamolova istiqomat qiladilar. Onaxon garchi tabarruk yoshga yetgan bo'lsalar-da, tetik, xotirasi mustahkam…
Bahor oyining ilk haftasida mahalla faollari, “Nuroniy” jamg'armasi tuman bo'limi xodimlari onaxonni bayram bilan tabriklash uchun ularning xonadoniga tashrif buyurdilar. Mehmonlarni onaxonning farzandlari — 78 yoshli Malohat opa, 76 yoshli Muzayyana opa, 71 yoshli Omonulla aka, 70 yoshli Muqaddas opa, 66 yoshli Dilorom opa, 64 yoshli Sadoqat opa va kenja farzand bo'lmish 63 yoshli G'aybulla akalar samimiy qarshi oldilar.
Farzandlarining yoshidan ko'rinib turibdiki, bugungi kunda ularning o'zlari ham keksalik yoshiga yetib, farzandlar, nevara-yu evaralar qurshovida umrguzaronlik qilmoqdalar. Lekin ular ham bardam va tetik, hayotsevar onaning tarbiyasi, tirgak bo'lib turganining natijasimi, hammalarining ruhiyati bardam, ko'zlarida hayot ziyosi porlab turibdi.
— Yetkazganiga shukr, tinch va farovon zamonda yashayapmiz, farzandlar, nevara-yu evaralar ardog'idamiz. Ko'ngilda yaxshi niyat va ezgulik bo'lsa, har qanday sinovni yengib o'tish mumkin ekan. Xudo bergan umr, peshonaga yozilgan taqdir, vujuddagi tani sihatlikning qadriga yetib, shukronalik bilan yashashning gashti boshqacha bo'larkan, — deydi onaxon e'tibordan mamnun bo'lib.
Asli Toshkentning “Hazrati Imom” mahallasida voyaga yetgan Mavluda ona ziyoli oilada tarbiya topgan. U vaqtlarda qizlarning o'qishi odatiy hol hisoblanmagan. Qizlar uyda ro'zg'or ishlari bilan shug'ullangan, maktabga hamma boravermasdi. Lekin ziyoli ota-ona zamondan ancha ilgari fikrlardi. Shu boisdan, qizlarini tibbiyot bilim yurtiga o'qishga berishgan. U paytlar urushdan keyingi tiklanish, muhtojlik, yetishmovchilik yillari edi. Oila turmush taqozosi bilan Toshkent viloyatiga ko'chib o'tishadi. Ikki yillik muvaffaqiyatli ta'limdan so'ng taqdirida yangi o'zgarish bo'ldi. Urushda bir oyog'i va bir qo'lining barmoqlaridan ajragan, lekin irodasi sinmagan jasur yigitdan sovchi kela boshladi. Urushdan keyin agronomlik qilib, yer bilan tillashib, elning rizq-ro'zini yetishtirish yo'lidagi halol mehnati bilan jamoada, mahallasida obro'-e'tibor qozonib kelayotgan bu yigit, avvalo, otasiga ma'qul keldi. “Qizim, agar meni rozi bo'lsin desang, shu yigitga turmushga chiq. Urush ko'rgan, qiyinchilik ko'rgan inson hayotning ham, insonlarning ham qadriga yetadigan bo'ladi”, dedi otasi. “Ota rozi –— Xudo rozi” deyishganidek, u ham otasining tanloviga rozi bo'ldi. Keyinchalik er-xotin ikkalasi birgalikda tinimsiz mehnat qilib, ro'zg'orlarini mustahkamlash uchun tirishdilar. Qiyinchiliklardan nolimasdan, boriga shukr qilib, birin-ketin tug'ilgan farzandlarini voyaga yetkazdilar. Ammo urushda olgan jarohati tufayli turmush o'rtog'i 56 yoshida vafot etdi. O'shanda kenja farzandi 10 yoshda edi. Farzandlarini o'ksitmaslik, birovdan kam qilmaslik uchun onaxon tinimsiz ishladi. Tuni bilan chiroq shu'lasida kiyim tikdi, mahallada hamshiralik qildi. Kunduz kunlari dalada mehnat qilib, bolalarini oyoqqa qo'ydi. Farzandlari ham ulg'ayib, onalarining qanotiga kirdilar.
— Onamning hayotdan nolib yoki birovlardan o'pkalab, yozg'irib gapirganini hech qachon ko'rmaganman, — deydi onaxonning katta qizi Malohat opa. — Onam doim shukr qilsang, barakang ko'payadi, degan gapni ko'p aytib kelganlar. Og'ir mehnat qilib, hammamizni ma'lumotli, hayotda o'z o'rni bor insonlar qilib voyaga yetkazdilar. Ammo biror marotaba noliganlari-yu minnat qilganlarini ko'rmaganman. Onam biz uchun matonat, sabot va sabrning namunasi. Shu yoshimdayam onamga suyanaman, ulardan kuch olaman, o'zimni bexavotir his qilaman. Allohga behisob shukr qilaman, onajonim yonimizda ekanliklariga…
Onaxonning umr yo'llariga qarab turib, hayot turmush tashvishlariga yengilmagan g'oliblarni sevishi-yu siylashi, ne'matlarni bisyor etib berishi haqidagi gaplarga beixtiyor ishonadi inson. Zotan, sabrli va mehrli odamlar har doim g'olib bo'ladilar.
A.AHMADQULOVA.